Basketbolun tarihi
Basketbol, ABD'nin Massachusetts eyaletinde,
Spiringfield Genç Erkekler Hıristiyan Birliği (YMCA)Eğitim Okulu'nda beden
eğitimi öğretmeni olan James Naismith tarafından 1891'de yaratılmıştır. Atlet ve
beysbolculara kış antrenmanı yaptırmak amacıyla geliştirilen bu oyunda amaç,
tahtadan yapılmış sepetlere topun sokulmasıydı.İlk oynayış şeklinde, 7 kişilik
iki takım arasında 20'şer dakikalık üç devre üzerinden oynanmıştır. Oyunun asıl
hedefini sepetler oluşturduğundan, Dr. Naismith tarafından bu oyuna "sepet topu"
anlamına gelen BASKETBOL adı verilmiştir.
Basketbol, yaratılmasından kısa bir süre sonra YMCA'yı aşarak bütün okullara,
üniversitelere ve hatta semtlerde bulunan jimnastik salonlarına kadar
yayılmıştır.Gençlerde bu spora karşı uyanan istek ve heyecanda kulüpleri
basketbol şubeleri açıp takımlar kurmaya zorlamış ve böylece
basketbol,Amerika'nın en popüler ulusal oyunu haline gelmiştir.
Basketbolun Avrupa'daki ilk denemesi, 1893 yılında Paris'in Trevise sokağındaki
eski bir jimnastik salonunda yapılmıştır.Daha sonraları, özellikle Birinci Dünya
Savaşı sırasında, basketbolun Avrupa'da yayılmasında Amerikalı askerlerin büyük
etkisi olmuştur.Hızla gelişme gösteren basketbol böylece Avrupa'da en gözde
sporlar arasında yerini almıştır.Amerika, 1897 yılında erkeklerde, ardından 1900
yılında bayanlar arasında ilk milli basketbol şampiyonlarını düzenleyerek, bu
sporu ülke çapında popüler hale getirmiştir.Amerikalılar milli spor olarak
benimsedikleri basketbolu, 1904 St. Louis Olimpiyat Oyunları'nda kulüp takımları
arasında maçlar düzenleyerek, Olimpiyat Oyunları'na katılan tüm ülkelere
tanıtmışlardır.1905 yılında dünyanın en büyük spor salonlarından New York
Madison Square Garden, kapılarını basketbola açmıştır.
Uzakdoğu'da da 1913 yılından itibaren karşılaşmalar yapılmaya
başlanmıştır.Böylece bu oyun birkaç yıl içinde Kanada, Fransa, İngiltere,
Avustralya, Çin ve Hindistan başta olmak üzere, tüm dünya ülkelerine hızla
yayılmış, özellikle büyük kentlerdeki geniş spor alanlarında yapılan
üniversitelerarası karşılaşmalar, basketbolun seyirlik spor olarak yayılmasında
önemli katkılar sağlamıştır.Uluslararası Amatör Basketbol Federasyonu (FIBA),uluslararası
karşılaşmaları yönetmek amacıyla, 20 Haziran 1932'de İsviçre'nin Cenevre
şehrinde İsviçre, Yunanistan, İtalya, Portekiz, Arjantin, Romanya ve
Çekoslovakya Basketbol Federasyonları'nın işbirliği ile oluşturulmuştur.FIBA her
dört yılda bir, Olimpiyat Oyunları'nın düzenlendiği şehirde toplanarak,
basketbolu daha çekici hale getirmek için gerekli kural değişikliklerini
yapmaktadır.
Avrupa Basketbol Şampiyonası 1935 yılında başlamış olup, 2 yılda bir
düzenlenmektedir.Amatör bir spor dalı olarak basketbol, ilk kez 1936'da
Berlin'de düzenlenen Olimpiyat Oyunları'na dahil edilmiştir.1951 yılında
başlayan Erkekler Dünya Şampiyonası'nı 1953'te Bayanlar Dünya Şampiyonası
izlemiş, Olimpiyat Oyunları'na basketbol dalında bayanlar ilk kez
1976'dakatılmışlardır.Avrupa ligi ise 1995-96 sezonunda başlamıştır.
| |